|
واکاوی چارچوب مفهومی شادی در سیستمهای اجتماعی از منظر آموزههای قرآن کریم
|
مریم زارع   ، سیدهاشم گلستانی* ، زهره سعادتمند |
| گروه فلسفه تعلیم و تربیت، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران ، sh_golestani@khuisf.ic.ir |
|
|
چکیده: (9 مشاهده) |
زمینه و هدف: شادی یکی از مفاهیم بنیادین در فهم کیفیت حیات انسانی است که در قرآن کریم معنایی فراتر از هیجانهای گذرا و لذتهای فردی دارد. برخلاف رویکردهای رایج در علوم اجتماعی که شادی را عمدتاً تجربهای ذهنی و فردمحور میدانند، قرآن کریم شادی را در قالب نظام معنایی، اخلاقی و اجتماعی گستردهای مطرح میکند. هدف این پژوهش، واکاوی چارچوب مفهومی شادی در سیستمهای اجتماعی بر اساس آموزههای قرآن کریم است.
روشها: این پژوهش از نوع توصیفی-تحلیلی است و بر اساس تحلیل مفهومی و محتوایی آیات قرآن کریم انجام شد.
یافتهها: یافتهها نشان میدهد که قرآن کریم اگرچه در برخی آیات بهطور صریح با واژگانی مانند «فرح» و «سرور» به شادی اشاره کرده است، اما بخش عمده تبیین قرآنی شادی از طریق مفاهیم غیرمستقیم و زیرساختی شکل میگیرد. این مفاهیم شامل ایمان، اطمینان قلب، امید، معنا، عدالت، امنیت روانی و اجتماعی و رهایی از خوف و حزن هستند که زمینهساز تحقق شادی پایدار در زندگی فردی و جمعی بهشمار میآیند. قرآن کریم میان شادی اصیل و سازنده با شادی سطحی تمایز قائل شده و شادی مطلوب را نتیجه استقرار نظم ارزشی الهی در روابط فردی و اجتماعی میداند.
نتیجهگیری: شادی در منطق قرآنی پدیدهای منفک از ساختارهای اجتماعی نیست، بلکه محصول تعامل معنادار فرد با خدا، جامعه و خود است. از این رو، شادی قرآنی در سطح اجتماعی کارکرد تنظیمگر و پایداریبخش دارد و میتواند همبستگی اجتماعی و سلامت سیستمهای اجتماعی را تقویت کند. این رویکرد امکان ارائه الگویی بومی و معناگرا از شادی اجتماعی برای جوامع اسلامی را فراهم میسازد. |
|
| واژههای کلیدی: شادی، قرآن کریم، سیستمهای اجتماعی، بهزیستی اجتماعی، معنا، عدالت اجتماعی، همبستگی اجتماعی |
|
|
متن کامل [PDF 555 kb]
(1 دریافت)
|
نوع مطالعه: پژوهشي اصیل |
موضوع مقاله:
تخصصي
دریافت: 1404/2/10 | پذیرش: 1404/9/27 | انتشار: 1404/9/30
|
|
|
|
|
|
|
| ارسال پیام به نویسنده مسئول |
|
|
